Boekeman: Batavia – Peter Fitzsimmons

batavia-peter-fitzsimons-250pixwEen historische roman, de derde op rij. Was het verhaal over de schaakmachine vooral wonderlijk, het (waar gebeurde) verhaal van de Batavia is ronduit schokkend. 17de Eeuwse Horror.

Eind oktober 1629 vertrekt de Batavia, het dan toe duurste en grootste VOC schip, vanaf Texel voor een negen maanden durende reis naar de Oost. Bestemming is Nederlands-Indië. Met 341 opvarenden gaat het via Kaap de Goede Hoop richting Zuidland (Australië) om dan omhoog naar Nederlands Indië te koersen. Behalve 341 opvarenden is er ook nog een groot deel van de rijkdom van de VOC aan boord. Onder andere voor 260,000 gulden aan zilver en goud en daarnaast nog kisten vol juwelen en heel veel handelswaar.

Het eerste deel verhaalt over de reis naar Kaap de Goede Hoop. Over hoe zwaar en goor het leven op zo’n schip voor het leeuwendeel van de opvarenden is. Geen hygiëne, keiharde tucht, water en voedsel wat na een tijdje bedorven is, meevarende soldaten die gedurende de reis benedendeks moeten blijven en negen maanden lang geen daglicht zien en hun kleren wassen met hun eigen urine. Toiletpapier? Een ruw stuk touw, de allemansvriend geheten, wat in zee hangt  en waar je je kont mee af kunt vegen.

Op het schip is bovendien een gespannen sfeertje tussen VOC opperkoopman Pelsaert en schipper Jacobsz die elkaar kennen van een eerdere reis en een bloedhekel aan elkaar hebben. Verder is daar nog intrigant en onderkoopman Jeronimus Cornelisz. Die vriendschap sluit met de schipper en, nadat ze in Kaap de Goede Hoop zijn en daar een tijdje aan de wal zijn geweest terwijl het schip klaar gemaakt wordt voor deel twee van de lange reis, plannen met Jacobsz smeed voor muiterij. Bedoeling is de parmantige bleekneus Pelsaerts overboord te zetten en de macht op het schip over te nemen en zich de enorme rijkdommen toe te eigenen. Ze ronselen een stel medestanders en zijn klaar voor hun gewelddadige overname.

Maar zover komt het niet. Door een blunder van schipper Jacobsz loopt de Batavia op een koraalrif en begint te zinken. En dat is de start van een waar gebeurd schokkend verhaal.
Met kleine bootjes weten veel opvarenden zich te redden en ze komen aan op een klein onbewoond eiland. Lang verhaal kort: Pelsaert gaat op onderzoek uit met een barkas (een klein zeilbootje) om te kijken of hij eilanden vindt met meer beschutting, water en voedsel. Die vindt hij niet en met de groep mensen waarmee hij op de barkas zit besluiten ze naar Batavia te zeilen om daar hulp te halen.

De overlevenden die op het eiland achtergebleven zijn verdelen zich ook over een paar onbewoonde eilandjes. Op het grootste eiland neemt Jeronimus Cornelisz de leiding op zich. Jeronimus is een egoïstische sadist, maar wel een charismatische. Hij zorgt dat de mannen die hem dwars kunnen bomen naar een ander eiland gaan en zorgt voor een legertje volgelingen en ontfermt zich over de wapens die ze van het zinkende schip hebben kunnen redden.

Jeronimus ontpopt zich tot een zelfbenoemde wrede keizer van zijn eiland. Mensen die voor hem nutteloos zijn maar wel het beetje eten en drinken mee op maken laat hij op beestachtige wijze vermoorden. Baby’s, kleine kinderen, lelijke vrouwen, mannen die hem niet volgen, ze worden systematisch uitgeroeid op typisch 17de eeuwse brute wijze. De overgebleven vrouwen moeten zich dag en nacht aan de groep van ongeveer 40 muiters onder leiding van Jeronimus geven. De ultra sadistische zelfbenoemde keizer laat hele gezinnen uitmoorden maar de oudste dochter leven. Vermoord een baby met vergif omdat het kind zoveel huilt. En stuurt zijn mannen naar de andere eilandjes om daar ook iedereen af te slachten. Want het uiteindelijke doel is om het schip waarmee Pelsaerts uit Batavia (de stad op Nederlands Indië dus) terug keert om de schipbreukelingen te redden te kapen en de bemanning te vermoorden om als piraten de zee op te gaan.

Een bizar en bikkelhard verhaal wat ik nog niet kende. De Batavia, wel eens van gehoord. Maar van de gruwelen op de eilanden na de schipbreuk niet. “Een verhaal waarbij het verhaal over de Titanic verbleekt tot een picknick van de zondagsschool” is nog een  understatement. De Australische journalist Peter Fitzsimmons schreef er een boeiende historische roman over. In dagboekvorm werkt hij de logboeken van Pelsaerts uit tot een boek wat ik aanraad, maar niet aan tere zielen. Ik kan niet anders zeggen dan ‘wát een verhaal’…

Advertenties

Over abubakaridevries

Misantropisch regenwoudbewoner
Dit bericht werd geplaatst in Boeken en getagged met , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s